Lot Size คืออะไร
Lot Size คือ “หน่วยมาตรฐาน” ที่ใช้กำหนดปริมาณการซื้อขายในตลาด Forex เปรียบเทียบง่าย ๆ เหมือนการซื้อทองคำที่มีหน่วยเป็น “บาททอง” ตลาด Forex ก็ใช้หน่วยเป็น “Lot” เพื่อบอกว่าคุณกำลังซื้อหรือขายสกุลเงินจำนวนเท่าไหร่ในออเดอร์นั้น ๆ
ขนาดของ Lot ที่คุณเลือกเปิดออเดอร์มีผลโดยตรงต่อ 3 เรื่องสำคัญ คือ กำไร-ขาดทุนต่อ pip, มาร์จิ้นที่ต้องวาง และ ระดับความเสี่ยงของพอร์ต ดังนั้นการเข้าใจเรื่อง Lot Size จึงเป็นพื้นฐานสำคัญพอ ๆ กับการเข้าใจ Stop Loss หรือ Leverage เลยทีเดียว
ประเภทของ Lot Size ในตลาด Forex
โบรกเกอร์ส่วนใหญ่แบ่งขนาด Lot ออกเป็น 4 ระดับหลัก โดยอ้างอิงจากจำนวนหน่วยสกุลเงินฐาน (base currency) ที่ซื้อขาย
| ประเภท Lot | ขนาด (หน่วยสกุลเงิน) | เทียบเป็น Lot | เหมาะกับ |
|---|---|---|---|
| Standard Lot | 100,000 หน่วย | 1.00 lot | นักเทรดมืออาชีพ / เงินทุนสูง |
| Mini Lot | 10,000 หน่วย | 0.10 lot | นักเทรดระดับกลาง |
| Micro Lot | 1,000 หน่วย | 0.01 lot | มือใหม่ / เงินทุนน้อย |
| Nano Lot | 100 หน่วย | 0.001 lot | ทดสอบระบบเทรดด้วยความเสี่ยงต่ำสุด |
ปัจจุบันโบรกเกอร์ Forex ส่วนใหญ่ในไทย เช่น Exness, IUX, XM เปิดให้เทรดขั้นต่ำที่ 0.01 lot (Micro Lot) ทำให้มือใหม่ที่มีทุนหลักพันถึงหลักหมื่นบาทสามารถเริ่มเทรดได้โดยไม่ต้องใช้เงินก้อนใหญ่
Lot Size สัมพันธ์กับ Pip Value อย่างไร
ทุกครั้งที่ราคาคู่เงินขยับ 1 pip มูลค่ากำไรหรือขาดทุนที่เกิดขึ้นจะขึ้นอยู่กับขนาด Lot ที่เปิดออเดอร์ไว้ ยิ่ง Lot ใหญ่ มูลค่าต่อ pip ก็ยิ่งสูงตามไปด้วย โดยสำหรับคู่เงินที่ USD เป็นสกุลเงินอ้างอิง (quote currency) เช่น EUR/USD ค่าเฉลี่ยต่อ pip จะเป็นดังนี้
| ขนาด Lot | มูลค่าต่อ 1 pip (โดยประมาณ) |
|---|---|
| 1.00 lot (Standard) | ≈ 10 USD |
| 0.10 lot (Mini) | ≈ 1 USD |
| 0.01 lot (Micro) | ≈ 0.10 USD |
| 0.001 lot (Nano) | ≈ 0.01 USD |
ตัวเลขนี้เป็นค่าประมาณสำหรับคู่เงินหลักที่ USD อยู่ในตำแหน่งสกุลเงินอ้างอิง หากเป็นคู่เงินอื่น เช่น USD/JPY หรือ XAU/USD ค่ามูลค่าต่อ pip จะคำนวณต่างออกไปเล็กน้อยตามอัตราแลกเปลี่ยนขณะนั้น นักเทรดควรตรวจสอบมูลค่าต่อ pip จริงในแพลตฟอร์มของโบรกเกอร์ทุกครั้งก่อนเปิดออเดอร์
สูตรคำนวณ Lot Size ตามความเสี่ยงที่ยอมรับได้
วิธีเลือก Lot Size ที่ถูกต้องไม่ใช่การเดาหรือใช้ Lot เดิมทุกครั้ง แต่ควรคำนวณจาก 3 ตัวแปรคือ เงินทุนในบัญชี, เปอร์เซ็นต์ความเสี่ยงที่ยอมรับได้ต่อออเดอร์ (นิยมใช้ 1-2%) และ ระยะ Stop Loss เป็น pip โดยใช้สูตร
Lot Size = (เงินทุน × %ความเสี่ยง) ÷ (Stop Loss เป็น pip × มูลค่าต่อ pip ของ 1 lot)
ตัวอย่างการคำนวณ: สมมติมีเงินทุน 10,000 บาท ยอมรับความเสี่ยง 2% ต่อออเดอร์ (เท่ากับ 200 บาท) และตั้ง Stop Loss ไว้ที่ 20 pip บนคู่เงิน EUR/USD ซึ่ง 1 Standard Lot มีมูลค่าประมาณ 10 USD ต่อ pip (ประมาณ 350 บาทต่อ pip ที่อัตราแลกเปลี่ยน 35 บาท/USD)
- ความเสี่ยงที่ยอมรับได้ = 200 บาท
- หารด้วย Stop Loss 20 pip = 10 บาทต่อ pip ที่รับความเสี่ยงได้
- เทียบสัดส่วนกับมูลค่า 350 บาทต่อ pip ของ 1 lot จะได้ Lot Size ≈ 0.03 lot
นั่นหมายความว่าหากเปิดออเดอร์ขนาด 0.03 lot และราคาวิ่งสวนทางไปโดน Stop Loss ที่ 20 pip พอดี จะขาดทุนประมาณ 200 บาท หรือ 2% ของทุนตามที่วางแผนไว้ ไม่มากไปกว่านั้น
Lot Size กับ Margin และ Leverage
Lot Size ที่ใหญ่ขึ้นต้องใช้ มาร์จิ้น (Margin) มากขึ้นตามไปด้วย โดยมาร์จิ้นที่ต้องวางคำนวณคร่าว ๆ จากสูตร
Margin ที่ต้องใช้ = (ขนาด Lot × ราคาปัจจุบัน) ÷ Leverage
ตัวอย่างเช่น เทรด EUR/USD 1 Standard Lot (100,000 หน่วย) ที่ราคา 1.10 ด้วย Leverage 1:500 จะต้องใช้มาร์จิ้นประมาณ (100,000 × 1.10) ÷ 500 = 220 USD ในขณะที่ถ้าเทรดแค่ 0.01 lot มาร์จิ้นที่ต้องใช้จะลดลงเหลือเพียงประมาณ 2.2 USD เท่านั้น การเลือก Lot Size ที่เหมาะสมกับทุนและ Leverage ที่โบรกเกอร์ให้มา จึงช่วยลดความเสี่ยงจาก Margin Call และ Stop Out ได้อย่างมาก
ข้อผิดพลาดที่มือใหม่มักทำเรื่อง Lot Size
- เปิด Lot ใหญ่เกินทุน — ใช้ Leverage สูงแล้วเปิด Lot ใหญ่โดยไม่คำนวณความเสี่ยง ทำให้พอร์ตผันผวนรุนแรงและเสี่ยงล้างพอร์ตเร็ว
- ใช้ Lot Size คงที่ทุกออเดอร์ — ไม่ปรับตาม Stop Loss หรือความผันผวนของคู่เงินแต่ละตัว ทั้งที่แต่ละกลยุทธ์มีระยะ SL ไม่เท่ากัน
- ไม่รู้มูลค่าต่อ pip ของคู่เงินที่เทรด — โดยเฉพาะคู่เงินที่ไม่มี USD เป็นสกุลอ้างอิง หรือ XAU/USD ที่มูลค่าต่อ pip แตกต่างจากคู่เงินทั่วไปมาก
- เพิ่ม Lot หลังขาดทุนเพื่อเอาคืน (Revenge Trading) — เป็นพฤติกรรมที่เพิ่มความเสี่ยงโดยไม่มีหลักการรองรับ
สรุป
Lot Size คือหัวใจของการบริหารความเสี่ยงในตลาด Forex ที่มือใหม่มักมองข้าม การเข้าใจว่า Standard, Mini, Micro และ Nano Lot ต่างกันอย่างไร รวมถึงรู้วิธีคำนวณ Lot Size จากเงินทุนและ Stop Loss ที่ตั้งไว้ จะช่วยให้ควบคุมความเสี่ยงต่อออเดอร์ได้แม่นยำ ไม่ใช่การเทรดตามความรู้สึกหรือเลียนแบบ Lot ของคนอื่นที่ทุนไม่เท่ากัน
บทความนี้ให้ข้อมูลเพื่อการศึกษาเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน การเทรด Forex และสินค้า CFD มีความเสี่ยงสูง นักลงทุนควรศึกษาข้อมูลให้รอบด้านและประเมินความเสี่ยงที่ตนเองรับได้ก่อนตัดสินใจเทรดจริง
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
1 Lot เท่ากับกี่บาท?
ไม่มีค่าตายตัว เพราะขึ้นอยู่กับคู่เงินที่เทรดและอัตราแลกเปลี่ยน ณ ขณะนั้น แต่โดยประมาณ 1 Standard Lot ของ EUR/USD มีมูลค่าราว 10 USD ต่อ pip หรือประมาณ 300-400 บาทต่อ pip ขึ้นอยู่กับอัตราแลกเปลี่ยน USD/THB
มือใหม่ควรเริ่มเทรดที่ Lot Size เท่าไหร่?
ส่วนใหญ่แนะนำให้เริ่มที่ Micro Lot (0.01 lot) เพราะใช้มาร์จิ้นต่ำและควบคุมความเสี่ยงต่อออเดอร์ได้ง่ายกว่า เหมาะสำหรับฝึกฝนก่อนขยับไป Lot ที่ใหญ่ขึ้นตามทุนและประสบการณ์ที่เพิ่มขึ้น
Lot Size ที่ใช้ควรเปลี่ยนทุกออเดอร์หรือไม่?
ควรปรับตามระยะ Stop Loss และความผันผวนของคู่เงินแต่ละครั้ง ไม่ควรใช้ Lot คงที่ตลอด เพราะแต่ละออเดอร์มีระยะเสี่ยงไม่เท่ากัน การคำนวณ Lot Size ทุกครั้งก่อนเข้าออเดอร์จะช่วยให้ความเสี่ยงต่อพอร์ตคงที่ในสัดส่วนเดิมเสมอ
แหล่งอ้างอิง: FXCM Insights, EBC Financial Group, Babypips.com
